Jeotermal Enerji ülkemiz için önemli bir yenilenebilir kaynaktır. Türkiye jeotermal enerji potansiyeli açısından dünyanın yedinci ülkesidir. Muhtemel jeotermal enerji potansiyelinin kullanımının getirebileceÄŸi ekonomik kazanım yılda 9 milyon $’dır. Yüzey sıcaklığı 40oC’nin üzerinde 140 jeotermal saha mevcuttur. Ancak, bunlardan sadece dört tanesi elektrik üretimine uygundur. Bu sahalardan Denizli-Sarayköy’de 20.4 MW kurulu elektrik gücünde bir santral mevcuttur. DiÄŸer üç sahada da elektrik santralleri kurulmalıdır. Ayrıca, bu sahalarda elektrik üretimine entegre olarak, merkezi ısıtma vb. jeotermal uygulamalar gerçekleÅŸtirilmelidir.
Geri kalan sahaların ısıtma amaçlı olarak ve düşük sıcaklıkta ısı enerjisi gerektiren uygulamalarda değerlendirilmesi teşvik edilmelidir. Türkiye’nin teorik jeotermal toplam kapasitesi 31500 MWt dir ve bunun eşdeğeri de 5 milyon konuttur. Ancak, bu muhtemel bir değer olup, hedef olarak bir milyon konut öngörülebilir.
Jeotermal enerjinin çevre dostu karakterde kullanılması için tüm dünyada yasalarla zorunlu hale getirilmiş olan re enjeksiyon (akışkanı yeraltına geri verme) tekniğinin uygulanması, hem rezervuar parametrelerinin korunması hem de jeotermal suyun çevreye zarar vermemesi için şarttır.
133 views
1.ÖN BİLGİ
Leçelik yol gereci ülkemizde ilk ve en kapsamlı olarak TAG otoyol projesinin bir bölümü olan Toprakkale-İskenderun kesiminde kullanılmıştır. Otoyolun bu kesiminde, 30 km lik bir bölümünde, Delihalil Volkanik formasyonuna ait bozalt kökenli, püskürük cüruf kullanılmıştır. Bu volkanik oluşum, boşluklu katlardan ve üstte püskürme yarıklarından oluşan, volkanik cüruf görünümündedir. Bu görünümünden bolayı bu malzeme için LEÇELİK deyimi kullanılmıştır. Leçelik gereci üzerinde yapılan laboratuar ve arazi deneyleri sonucunda, bu materyalin, özellikle dolgu ve yol temeli gibi yapılarda faydalı olacağı anlaşılmıştır.
2. GÄ°RÄ°Åž
Leçelik gerecinin, GT ve ÇBTG teşkilindeki katkılarının yanında, poroz özelliklerinden dolayı kum dren, emici katman, filtre malzemesi, ve hafif oluşu nedeniyle istinat duvarları arkasının dolgu materyali ve puzolanik özellikleri ile de belirli oranda çimento ve kireç karıştırılarak, stabilizasyon materyali olarak kullanılması söz konusudur.
Ülkemizde ve dünyada leçelik gibi puzolanik özellik gösteren bu tip materyaller, traslı çimento yapımında kullanılır.
Ayrıca TAG otoyol projesinin km:179 + 500 ile km: 186 + 100 arasında karşılaşılan otoyol tabanı, bazalt akıntılarından oluşan düzensiz bir yapıya sahiptir. Bu otoyolun taban kayasının dokusu, boşluklu olmakla birlikte lav akıntıları nedeniyle formasyonda büyük boşluklar olmuştur. Bu tabanın iyileştirilmesi için zemin sıyrılması mümkün olmadığından, bu kısma önceden ölçülenebilir düzlükte bir yüzeyin oluşturulması düşünülmüştür. Buradaki boşlukların doldurulabilmesi için kohezyonsuz, ince taneli, mümkün olduğunca homojen bir malzeme gerekmektedir. Civarda bulunan doğal bir malzeme olan leçelik gereci, üzerinde yapılan deneyler sonucunda yukarıda anlatılan özelliklere uygun olduğu görülmüştür.
171 views
Fluorit çok çeşitli jeolojik ortam ve şartlarda oluşabilen bir mineraldir. Demir-Çelik, kimya, seramik ve cam sanayinin önemli hammaddesidir.
Türkiye’de ilgili sanayi dallarının talebini karşılamak ve fluorit potansiyelini belirlemek amacıyla yapılan araÅŸtırmalar sonucu bir çok yatak bulunmuÅŸ ve bunların çoÄŸu özel ÅŸirketlerce iÅŸletilerek tüketilmiÅŸtir. Genellikle düşük rezervli olan söz konusu sahalarda yapılan üretimler yetersiz olduÄŸundan endüstriyel talep çoÄŸu zaman karşılamamıştır.
Gelişmiş ülkelerde çelik sanayiinde eritken olarak fluorit yerine kolemanit kullanılması, fluoriti bu sektörden kısmen uzaklaşmıştır. Halbuki kolemanit hem daha pahalı, hem de toz ve nem oranın fazla olması nedeniyle olumsuz etkileri olan bir ikame maddesidir. Ülkemizde de demir-çelik fabrikalarında fluorit yerine kolemanit kullanılması fluorit madenciliğini olumsuz etkilemiş, bunun sonucu olarak da fluorite dayalı sanayiler (hidrofluorik asit, kriyolit vb) kurulamamıştır. Gelişen kimya, alüminyum ve seramik endüstrisi ise bu ara ürünlerini gittikçe artan oranlarda ithal etmeye başlamıştır.
FLUORÄ°T
• Kimyasal Bileşimi : CaF2
• Kristal Sistemi : Kübik
• Sertlik : 4
• Özgül Ağırlık : 3.2
• Dilinim : { 111} mükemmel
• Renk ve Şeffaflık : Morun değişik tonları, mavi, yeşil, sarı, beyaz, pembe, kahverengi, mavimsi siyah; şeffaf-yarışaffaf
• Ayırıcı Özellikleri : Ultraviyole ışık altında mavi, sarı, beyaz ve kırmızımsı renkler gösterir. Kalsitten daha serttir. Sülfirik asitte çözünür.
• Bulunuşu : Hidrotermal maden yataklarında yaygın olarak oluşan bir mineraldir. Sedimanter kayaların boşluklarında, pnömatolitik yataklarda, sıcak su kaynaklarının oluşturduğu çökellerde, Alpin tipi damarlarda, bazı granitlerde ve çok nadir olarak pegmatitlerde oluşabilir. Birçok metalik maden yatağının gang minerali olarak da gözlenebilir.
70 views